LAZIMNYA aduan gangguan seksual di tempat kerja di negara ini tidak diberi pertimbangan serius yang sewajarnya. GAMBAR HIASAN/UTUSAN

Pada November lalu, lelaki itu telah diberi amaran lisan oleh pengurus syarikat tetapi lelaki itu degil dan tidak mempedulikannya.

Akhirnya wanita itu telah membuat satu laporan bertulis kepada Pengurus Sumber Manusia (HR) syarikat itu sambil mengemukakan bukti perbuatan lelaki itu yang bukan hanya melibatkan diri wanita itu sahaja tetapi ramai lagi pekerja wanita lain di syarikat itu. Malangnya lelaki itu hanya diberi satu amaran bertulis oleh HR syarikat.

Wanita itu memberitahu saya dia amat tidak berpuas hati de­ngan tindakan majikannya mengenai perkara ini dan meminta nasihat apakah yang perlu dilakukan selepas ini supaya lelaki itu dapat disingkir daripada jawatannya di syarikat itu. Ini agar suasana tempat kerjanya lebih aman dan selamat.

Dalam jawapan ringkas saya kepada wanita itu, saya nyatakan bahawa di bawah Akta Kerja (Pindaan) 2012 (ringkasnya Akta A1419), setiap majikan diwajibkan mengadakan satu prosedur siasatan (inquiry) dalam tempoh 30 hari setelah menerima aduan gangguan seksual dari pekerja­nya. Kewajipan majikan ini dinyatakan dalam seksyen 81B akta berkenaan. Andainya majikan gagal mematuhi kehendak undang-undang ini, ia adalah satu ke­salahan yang membawa hukuman didenda tidak melebihi RM10,000 - seksyen 81F.

Saya maklumkan juga wanita itu andainya majikannya enggan mengadakan prosedur siasatan itu, perkara ini boleh dilaporkan olehnya kepada Ketua Pengarah Jabatan Tenaga Kerja - seksyen 81B(4).

Dalam Akta A1419 itu, istilah gangguan seksual telah ditakrif seperti berikut - “any unwanted conduct of a sexual nature, whether verbal, non-verbal, visual, gestural or physical, directed at a person which is offensive or humiliating or is a threat to his well-being, ari­sing out of and in the course of his employment.” (apa-apa perbuatan yang tidak disukai, sama ada dalam bentuk lisan, bukan lisan, visual atau fizikal, ditujukan kepada seorang, yang menyakitkan atau menghina atau merupakan satu ugutan kepada kesejahte­raannya, berbangkit dari atau dalam urusan pekerjaan).

Saya juga maklumkan wanita itu bahawa gangguan seksual adalah satu tort (kesalan sivil) di negara kita berpandukan keputusan Mahkamah Persekutuan pada Jun 2016 lalu dalam kes Mohd. Ridz­wan Abdul Razak lawan Asmah Mohd Noor. Oleh demikian, saya sarankan dia segera dapatkan khid­mat pengamal undang-undang bagi maksud mengambil tindakan sivil terhadap pekerja lelaki tersebut.

Sementara menunggu kesnya ini difailkan di mahkamah oleh peguamnya dan sementara menunggu majikannya menjalankan siasatan, saya nasihatkan wanita itu memohon kepada majikannya agar dia (atau lelaki berkenaan) dipindahkan ke bahagian atau jabatan lain dalam syarikat itu.

Pada 2 Februari 2018 lalu, Pre­siden Persatuan Peguam Wanita (Association of Women Lawyers - AWL), Tham Hui Ying, menyatakan bahawa lazimnya aduan gangguan seksual oleh kaum wanita di negara ini tidak diberi pertimbangan serius yang sewajarnya.

Beliau menambah, walaupun Kementerian Sumber Manusia telah meluluskan Kod Amalan Pencegahan dan Penghapusan Gangguan Seksual di Tempat Kerja pada Ogos 1999, ia biasa­nya tidak dipedulikan oleh sektor swasta di negara ini.

Hakikatnya, Kod Amalan ini bukan sesuatu yang mandatori (mesti diikuti dan diamalkan di sektor swasta) dan tidak punyai kuatkuasa undang-undang. Tidak hairanlah kita bahawa sehingga Ogos 2010 (iaitu 10 tahun selepas kod itu diperkenalkan), hanya 400 daripada 450,000 syarikat swasta yang telah menggunapakai dan mematuhi Kod itu.

Pada Ogos 2005, Jabatan Perkhidmatan Awam (JPA) memperkenalkan Garis Panduan Me­ngendalikan Gangguan Seksual di Tempat Kerja di Perkhidmatan Awam tetapi ini juga berwajah satu garis panduan sahaja dan tidak terpakai kepada pekerja di sektor swasta.

Pada 2009, Timbalan Menteri Pembangunan Wanita, Keluarga dan Masyarakat, Datuk Noriah Kasnon mengumumkan bahawa kementeriannya sedang berbincang dengan Ke­menterian Sumber Ma­nusia untuk meng­gubal satu Akta Gangguan Seksual yang baharu.

Mengikut satu kajian yang dijalankan baru-baru ini oleh World Policy Analysis Centre di UCLA, sebanyak 68 negara tidak mempunyai undang-undang khas mengenai gangguan seksual yang mampu melindungi keselamatan 424 juta wanita di tempat kerja.

Jika diambil kira jumlah ke­seluruhan pekerja wanita di dunia (yang dianggarkan 2.4 bilion orang), ketiadaan undang-undang khas di negara mereka masing-masing amat membimbangkan.

Di rantau ASEAN, antara negara yang terawal meluluskan undang-undang gangguan seksual adalah Filipina iaitu Anti-Sexual Haras­sment Act 1995 (Republic Act No. 7877). Di benua Asia, antara negara yang terbaharu meluluskan undang-undang khusus mengenainya adalah India, iaitu Sexual Harassment of Women at Workplace (Prevention, Prohibition and Redressal) Act 2013.

Kedua-dua akta ini boleh dijadikan contoh awal (dengan penambahbaikan dan ubahsuaian yang difikirkan perlu) jika Malaysia mahu menggubal Akta Gangguan Seksualnya yang baharu dalam masa terdekat.

DATUK SALLEH BUANG ialah bekas Profesor Tamu Universiti Teknologi Malaysia (UTM) Skudai, Johor.